Google wil niet langer Chinese zoekopdrachten censureren. Is het dan zo erg met de censuur in China? De relatieve vrijheid op het internet die er in de aanloop naar de Olympische Spelen in 2008 heerste, werd in 2009 zo goed als teruggedraaid.

Elke gebruiker van het internet in China zal bevestigen dat de internetcensuur het voorbije jaar steeds strenger werd. Verjaardagen en incidenten werden aangegrepen om de schroeven steeds harder aan te draaien. Een beknopt overzicht spreekt boekdelen.

In januari start een overheidscampagne tegen ‘vulgaire’ websites die hun inhoud onvoldoende censureren naar Chinese normen. Google wordt een tijdlang ontoegankelijk.

In maart, een jaar na het uitbreken van de rellen in Tibet, wordt YouTube afgesloten nadat een “vals” (dixit China) filmpje wordt gepubliceerd waarin veiligheidsdiensten Tibetanen afranselen. YouTube is nog steeds niet toegankelijk.

In juni worden enkele dagen voor de 20ste verjaardag van het Tiananmenbloedbad Twitter, Flickr en Hotmail geblokkeerd. Kort daarop worden de diensten van Google een tijdlang ontoegankelijk gemaakt. Twitter blijft ook vandaag geblokkeerd in China.

Diezelfde maand barst ook het discussiegeweld los over de censuursoftware Green Dam, die de Chinese overheid verplicht op alle nieuwe computers wil laten installeren. Maar het protest is zo groot (en de aanpak van de Chinese overheid zo onhandig) dat het plan in de koelkast belandt.

In juli krijgt het Chinese internet de zwaarste klap toegedeeld. De rellen tussen Oeigoeren en Han-Chinezen nopen de overheid het internet maandenlang af te sluiten in Xinjiang. Tot vandaag is de toegang er strikter dan in de rest van China.

In heel China wordt ook de toegang tot Facebook afgesloten, nadat de Chinese overheid zegt bewijzen gevonden te hebben dat er via Facebook is gecommuniceerd tussen de Oeigoerse verzetsleidster Kadeer en relschoppers. Maar concrete aanwijzingen legt China niet op tafel. Facebook is tot vandaag ontoegankelijk.

Vanaf september moeten internetgebruikers hun ware identiteit registreren vooraleer ze kunnen reageren op nieuwsberichten. De viering van 60 jaar China op 1 oktober zorgt opnieuw voor zenuwachtigheid bij de censors. Verschillende diensten van Google worden ontoegankelijk, zoals Google Documents en Picasa. Tot vandaag.

In december vaardigt China nieuwe internetregels uit waardoor de domeinregistratie van websites veel moeilijker wordt. De resultaten van de internetcampagne tegen vulgaire websites worden bekend gemaakt (maar liefst 5400 arrestaties en meer dan 4000 onderzoeken werden opgestart), en de campagne wordt wegens succes verlengd.

Ook in 2010 lijkt de ellenlange lijst met geblokkeerde sites nog langer te worden. Sinds vorige week is IMDB.com, de grootste filmdatabase van het internet, niet meer toegankelijk. De website vervoegt andere websites zoals Reporters zonder Grenzen, Amnesty International, Human Rights Watch, Blogspot, pagina’s van Wikipedia, etc.

En het is niet alleen het internet dat steeds zwaarder gecensureerd wordt. 48 uur na de aankondiging van Google lanceerden Chinese telecomoperatoren het bericht dat ze voortaan filters plaatsen op het sms-verkeer in China.

De tekstberichten zouden gescand worden op gevoelige woorden. Sancties voor gebruikers die het ‘reglement’ overtreden kunnen lopen van tijdelijke blokkering van de service, tot het intrekken van het abonnement en overdracht aan de ‘bevoegde overheidsdiensten’.

Hoe omzeil je de Grote Chinese Firewall?

De Chinese overheid reageerde deze week koeltjes op het mogelijk vertrek van Google: “Het Chinese internet is open” en “elk internetbedrijf is welkom zolang het zich aan de Chinese wet houdt”. Bovenstaand lijstje geeft aan dat er op zijn minst sprake is van een verschil van interpretatie van wat een “open internet’ precies inhoudt.

Zijn al deze sites nu helemaal niet te bereiken in China? Neen. Door de eenvoudige installatie van een VPN of een Virtual Private Network kan je de Grote Chinese Firewall voorlopig nog omzeilen. Het kost je zo’n 50 euro per jaar.

Heel wat Chinese internetgebruikers passen dit reeds toe. Maar het grootste deel van de internetgemeenschap hier, die intussen al meer dan 350 miljoen leden telt, weet niets af van het bestaan van VPNs en anonieme proxyservers en krijgen dus wel vaker het bericht “deze webpagina is niet beschikbaar”.

Waarom de Chinese machthebbers de nieuwe technologien willen beteugelen en censureren is vanuit hun standpunt begrijpelijk. De Communistische Partij wil onder geen beding dat haar macht en het credo van “harmonie” in gevaar komt.

Voorbeelden van andere ‘opstanden’ die de voorbije jaren dankzij het internet werden in gang gezet, zoals onlangs in Iran, versterken die overtuiging. Chaos en geweld door gevaarlijke informatie die zich razendsnel verspreidt kan leiden tot een ontwrichting van de Chinese samenleving, waar het evenwicht bijzonder broos is.

Maar er is meer aan de hand. De Chinese overheid wil van het internet een soort intranet maken. Voor elke buitenlandse aanbieder van internetdiensten is een Chinese variant of kopie ontstaan. Zo heb je een Chinese versie van Twitter, een Chinese kopie van Facebook, een Chinese Youtube dat hier, rara, Youku heet.

Deze Chinese bedrijven scharen zich zonder veel tegenpruttelen achter de Chinese wet. Bij mogelijke overtredingen zijn sancties meteen mogelijk, en kunnen schuldigen meteen gestraft worden.

Niet alleen voor buitenlandse internetbedrijven wordt de Chinese markt hierdoor steeds moeilijker toegankelijk. De Europese kamer van Koophandel in China bevestigt dat ook andere buitenlandse bedrijven steeds meer moeilijkheden ondervinden, ondermeer door toegenomen protectionistische maatregelen. Google is dus niet het eerste bedrijf is dat eraan denkt om China te verlaten.

De harde lijn van Peking

Peking was deze week duidelijk niet onder de indruk van het dreigement van Google. Ook van de geplande gesprekken tussen Google en China mag niet veel verwacht worden. De Chinese overheid laat zich niet afdreigen door een buitenlands bedrijf, en capitulatie zou een slecht signaal geven.

Peking durft trouwens de laatste tijd steeds vaker harde standpunten innemen en internationale kritiek naast zich neerleggen. En dat gaat verder dan de strakke houding tijdens de milieutop in Kopenhagen.

Vorige maand werd activist Liu Xiaobo veroordeeld tot 11 jaar cel voor de internetpublicatie van Charter 08, waarin om meer democratie wordt gevraagd. President Obama’s onderhoud hierover met zijn Chinese collega Hu Jintao, een maand eerder, haalde weinig uit.

Kort daarop werd de Brit Akmal Shaikh geexecuteerd voor het smokkelen van drugs. De eerste westerling in 60 jaar. Peking negeerde herhaaldelijke internationale smeekbedes om gratie voor deze ‘geesteszieke’, ook van de Britse premier Brown.

Enkele dagen later leverde Cambodia op vraag van China 20 Oeigoerse asielzoekers uit, ondanks internationaal protest. Groot was de verbazing toen China twee dagen later bekendmaakte dat het aan Cambodia ontwikkelingshulp ter waarde 1,2 miljard dollar zou leveren.

De Chinese overheid is zich bewust van haar imago-probleem in de rest van de wereld en wil ook ‘harmonie’ met de rest van de wereld. Tegelijkertijd is ze steeds minder bezorgd om de internationale opinie.

Dat wijst erop dat de internationale machtsverhoudingen wel degelijk gewijzigd zijn en dat China als grootmacht volwassen aan het worden is. Sommigen bestempelen het als ‘meer zelfvertrouwen’, anderen ‘meer arrogantie’.

Brave schapen

Het is misschien hypocriet te noemen dat Google vier jaar geleden wel bereid was om aan zelf-censuur te doen om in China geld te verdienen en nu, nu blijkt dat ze de strijd van Chinese concurrenten zoals Baidu aan het verliezen zijn, plots niet meer. Of dat het het fel bekritiseerde argument van vier jaar geleden “beter een beetje censureren dan de Chinese internaut geen enkele informatie aan te bieden” nu plots overboord gooit.

Misschien is het een rookgordijn voor een al eerder gepland vertrek, mogelijk een marketingstunt of wiedergutmachung. Maar wat er ook achter mag zitten, het verdwijnen van Google uit China is volgens veel internetgebruikers in China geen goed nieuws voor de vrijheid van meningsuiting in het land.

De bekende Chinese blogger Ran Yunfei omschreef het als volgt : “Het is zoals dissidenten die emigreren omdat ze teveel problemen hebben. Alleen de brave, gehoorzame schapen blijven achter. En het is precies dat wat de overheid wil, want dan kan die nog wat harder de schroeven aandraaien.”

Popularity: 51% [?]

Herbeluister hier de verschillende afleveringen van de China-Watcher, de tweewekelijkse bijdrage in De Ochtend op Radio 1 waarin telkens een onderwerp in de rand van de Chinese actualiteit belicht wordt. Klik op onderstaande link.

Aflevering 1 : De ijzeren rijstkom: sociale zekerheid in China

Aflevering 2 : Mobilikwijt: verkeer in China

Aflevering 3 : Zeepbel in wording : vastgoed in China

Aflevering 4 : Kerstmis in China

Popularity: 46% [?]

Er lag vanmorgen weer een dikke sneeuwlaag (15 cm) in Peking. Het is de tweede keer in nauwelijks een week tijd. Het kan geen toeval zijn. De weermakers van Peking zijn nu professionele sneeuwmakers geworden, met kanonnen schieten ze de sneeuw uit de lucht om de droogte tegen te gaan. Automobilisten, fietsers en vliegtuig- passagiers vinden het niet zo leuk, Eline des te meer. Vlak voor school liet ze zich eens goed gaan.

Popularity: 87% [?]

Beluister hier het gesprek bij Feyten en Fillet

In China stijgt de koorts voor de Nationale Feestdag. Op 1 oktober wordt de zestigste verjaardag van de stichting van de Volksrepubliek China gevierd. Voor de feestelijkheden worden kosten noch moeite gespaard. China zou de grootste militaire parade in de voorbije 20 jaar willen opvoeren.

Je zult het als scholier maar te horen gekregen hebben, zo net voor de start van de grote vakantie : “Dit jaar krijg je geen vakantie : je bent uitgekozen om mee te repeteren voor de nationale feestdag.” Tienduizenden scholieren en studenten zagen zo hun zomervakantie in het water vallen. De term “Chinese vrijwilliger” is hiermee in ere hersteld.

Al verschillende weekends na elkaar worden ze met honderden bussen tegelijk naar het Tiananmen plein gevoerd. In het holst van de nacht, in regen of wind, wachtend op het startschot voor hun optreden. Het minutieus ingeoefend massaspektakel zou volgens insiders de openingsceremonie van de Olympische Spelen doen verbleken.

Ik kon een glimp opvangen van die gelukkige meisjes en jongens, op weg naar hun verplicht nummertje. Uitgedost in een strak en kleurrijk uniformpje, met een muts die doet denken aan Zwarte Piet. Dat je hier uberhaupt iets te zien van krijgt is uitzonderlijk : er heerst de grootste geheimhouding rond het spektakel. Vooral rond het militaire gedeelte, dat de rest van de wereld moeten verbluffen.

Verboden te filmen

Afgelopen weekend was de generale repetitie gepland. Het verkeer in het centrum van Peking werd grotendeels lamgelegd. Er gold op en rond de centrale boulevard die naar het Tiananmenplein leidt een verbod dat sterk in de buurt komt van een uitgaansverbod. Politie en Volksbevrijdingsleger hadden alles afgesloten.

Vanop het balkon van het VRT-kantoor, dat vlakbij die enorme Chang’an Boulevard ligt, kon ik een en ander aanschouwen door het oog van mijn camera (zie clip). Nooit eerder zoveel tanks en raketten in mijn leven gezien. In alle mogelijke kleuren. Vraag me niet welke modellen, ik ben er geen expert in. Maar allemaal rolden ze richting Tiananmen. (Het tafereel deed onwillekeurig denken aan de beelden van 20 jaar geleden, toen tanks de stad binnenrolden om even later het studentenprotest op datzelfde Tiananmenplein te verpletteren.)

Tot enkele agenten beneden op straat duchtig zwaaiden met de armen. Ik moest meteen stoppen met filmen. Een dag later lees ik op Twitter dat ik blijkbaar geluk gehad heb : 3 Japanse journalisten die vanuit een hotelkamer langs diezelfde boulevard aan het filmen waren werden door ‘onbekenden’ uit hun kamer gesleurd. Ze kregen zwaar slaag en hun materiaal werd vernietigd.

De afschrikking werkt

“De militaire parade moet het positieve imago aantonen van China als een land dat zoekt naar de vreedzame ontwikkeling van een veilige en harmonieuze samenleving”, klinkt het uit de mond van een hoge militair in de staatskrant China Daily. De goede verstaander hoeft deze zin geen twee keer te lezen.

Als China op 1 oktober haar nieuwste intercontinentale raketten (die reiken tot in Washington nota bene), kruisraketten, duikboten, gevechtsvliegtuigen, enz. aan de rest van de wereld zal tonen, samen met een fractie van haar 2,3 miljoen soldaten tellend leger, dan is dat met een andere boodschap.

China wil voor eigen volk bewijzen dat het er staat als nieuwe supermacht. En al wie vanuit het buitenland op 1 oktober meekijkt wil China enkele koude rillingen bezorgen. Eventjes maar. Want wie het land nog militair ‘zwak’ durft te noemen zoals weleer, moet zich dringend in de ogen wrijven. Twintig jaar economische vooruitgang met dubbele groeicijfers heeft geleid tot een verbluffende modernisering van China’s militaire infrastructuur.

Bij de Amerikanen is de boodschap alvast duidelijk overgekomen. Dennis Blair, topman van de Amerikaanse inlichtingendiensten, noemde de Chinese militaire opbouw recent nog “bedreigend”. Wat in Peking dan weer prompt werd afgewimpeld als “zonder grond en onverantwoord”. Maar achter de schermen werd wel een fles rijstwijn ontkurkt.

Messen uit de rekken

Geen patriottisch feestje in China zonder strenge veiligheidsmaatregelen. Die zijn deze keer nog draconischer dan tijdens de Olympische Spelen van vorig jaar. Officieel luidt het dat de terreurdreiging deze keer groter is dan tijdens de Spelen. Een dreiging die vooral vanuit China zelf zou komen, denk maar aan de onrust in de provincies Xinjiang en Tibet.

Om de veiligheid in en rond Peking te garanderen zijn zo maar eventjes een miljoen burgers gemobiliseerd. Het zijn vooral senioren die

een rode armband gekregen hebben om - gezeten op hun plooistoeltje, telkens 50 meter uit elkaar - verdachte bewegingen op straat te signaleren. Maar echt afschrikwekkend zien die oudjes er niet uit. De zwaar bewaakte controleposten aan de grote invalswegen van de stad lijken iets efficienter. Ze moeten terroristen op andere gedachten brengen.

Zonder speciale toegangspassen raak je trouwens je eigen appartements gebouw niet meer in. En probeer dezer dagen maar eens een bestekmes te bemachtigen in Peking : allemaal uit de winkelrekken gehaald. “Voor uw veiligheid en de harmonieuze samenleving, meneer.”

Voedsel hamsteren

Wie het spektakel in Peking trouwens ‘live’ wil bijwonen is eraan voor de moeite. Wang met de Pet heeft de opdracht gekregen om, net zoals tijdens de Olympische Spelen, alles rustig thuis te volgen. Warme pint in de ene hand, afstandsbediening in de andere.

Zelf hebben we in het VRT-kantoor schriftelijk de wijze raad gekregen om rond 1 oktober ‘geen volk te ontvangen, ramen en vensters gesloten te houden, en wat voedsel te hamsteren’ zodat we geen onnodig verplaatsingen moeten maken. “Voor onze veiligheid en de harmonieuze samenleving?” “Natuurlijk, meneer!”

Alleen een zorgvuldig uitgekozen elite mag langs de weg of vanop tribunes rond het Tiananmenplein het spektakel aanschouwen. Deze VIP-dames en heren zullen weinig last hebben van het gewone volk. Zelfs niet van vliegen, muggen of ongedierte. Want langs het parcours patrouilleert al nachtenlang een speciale eenheid verdelgers die de beestjes moet vernietigen.

Voor wie er nog aan twijfelde: de 60-jarige viering van de ‘volksrepubliek’ wordt geen volksfeest. Het wordt het feest van ‘de partij’ (de Communistische partij). Want geef toe : erin slagen om 60 jaar onafgebroken aan de macht te blijven en in die tijd uit te groeien tot de sterkste politieke partij ter wereld (van plan om minstens de 100 te halen), wie zou dat geen reden vinden om eens een feestje te bouwen.

Popularity: 91% [?]

De allereerste foto’s van Arthur, geboren in Peking op 12 september 2009 om 11u01

Popularity: 100% [?]

[*huisarrest na de geboorte]

090909 is het niet geworden. We zijn dus nog steeds in volle, blijde, maar ongeduldige verwachting.

Iedereen, maar dan ook iedereen, is er hier van overtuigd dat de baby een jongetje is. En daarvoor heeft ieder zijn eigen reden. Gaande van de stand van Sofie’s neus tot de groei van haar teennagels. Nog even wachten dus om te zien of ze gelijk hebben, maar hopelijk niet te lang meer.

Misschien moet Sofie wat meer watermeloen en banaan proberen. Dat bevordert volgens de Chinese traditie een bevalling. Eend en garnaal is dan weer te mijden, want dat zou de baby een huidziekte bezorgen. Ook konijn is geen goed idee, wegens aanleiding tot hazelip.

En omdat gym, zwemmen, trappen lopen…nog niets in beweging hebben gebracht is Sofie van plan zich straks eens lekker te laten verwennen met een Chinese voetmassage. Volgens de Chinezen absoluut geboorte bevorderend!

Gedaan met het schoon leven

Intussen is Sofie zich mentaal aan het voorbereiden op de afkeurende blikken van de Chinezen als ze met onze pasgeboren baby dagelijkse wandelingetjes zal maken. De temperaturen zijn nu aangenaam en de lucht is iets beter dan in de voorbije zomermaanden. We spenderen dus zoveel mogelijk tijd buiten vooraleer de barre wintermaanden er weer aankomen.

Maar met de zuoyuezi wordt hier niet gelachen. Dat is een reeks regels die je als mama dient te volgen de eerste maand na de geboorte, een sterke traditie in China. En goedbedoelende Chinezen zijn niet te beroerd om je streng op de vingers te tikken als je de regels niet volgt.

Absoluut binnenblijven is daar dus één van. De eerste drie dagen verlaat je je bed niet, om rugklachten te voorkomen. Nadien mag je dat wel, maar een maand lang ga je je deur best niet uit.

Vette kop

Je wast als kersverse mama een maand (!) je haar niet, en je neemt enkel sponsbaden. Douchen is absoluut uit den boze. Dat alles om geen verkoudheid op te lopen door de wind en op latere leeftijd geen artritis of chronische hoofdpijn te krijgen.

Je mag de baby enkel vasthouden om te (borst)voeden, zodat de spieren niet overbelast worden. Om de ogen te beschermen mag er niet worden gelezen of TV gekeken. Praten doe je best ook niet teveel, want dat kan je een tongziekte opleveren.

Onafhankelijk van de temperatuur moet je kleren met lange mouwen, lange broeken en sokken dragen. Air conditioning is ook absoluut ‘not done’.

Moet er nog soep zijn

Tot zover de ‘fysieke’ regels. Daarnaast is er nog een hele resem aan ‘dieet’ regels: liters en liters ongezoute kippesoep of vissoep om de borstvoeding te stimuleren. En om algemeen aan te sterken wordt er een afkooksel gemaakt van varkenspoten.

Ook veel wijn drinken na de geboorte. Die kook je samen met wat gember, zodat het bloed gestimuleerd wordt en het bloedverlies tijdens de bevalling compenseert.

Gelukkig hebben we hier geen familie in China, want die van de echtgenoot zou anders een maand moeten wachten vooraleer het de pasgeborene te zien krijgt.

The reset-set-set-set

Chinezen geloven dat de moeder bij de geboorte een kans krijgt om haar lichaam als het ware te ‘resetten’. Die kans is beperkt tot de maand na de geboorte.

Als je kan uitrusten en gezond wordt tijdens die maand, zal je je leven lang gezond blijven. Als er iets misloopt met je gezondheid tijdens deze maand, zal het voor de rest van je leven zijn.

Beter geen risico’s nemen misschien, en de Chinese regeltjes opvolgen? Want wijsheden van een paar duizend jaar oud sla je best niet in de wind…

Popularity: 82% [?]